Gacan calaamadinaysa liis hubin ah
Sawir: Unsplash

Bishan oo dhan waxaan ka hadalnay amniga internetka. Maanta waxaan hal meel isugu keenaynaa. Kaydi liiskan, oo hubi hal mar sannadkii, ama mar kasta oo aad taleefan cusub hesho.

Akoonnada

  • Akoon kasta wuxuu leeyahay password u gaar ah, ugu yaraan 12 xaraf
  • Waxaan isticmaalaa password manager
  • 2FA waa ka shidan yahay email-ka, WhatsApp-ka iyo Facebook-ga
  • Koodhadhka kaydka (backup codes) meel ammaan ah ayaan ku hayaa

Taleefanka

  • Taleefanku wuxuu leeyahay quful (PIN, faro ama waji)
  • Nidaamka iyo apps-ka waa la cusboonaysiiyay
  • Ma jiraan apps aanan aqoon ama aanan isticmaalin
  • WhatsApp-ka Linked devices waa la hubiyay

Lacagta

  • PIN-ka lacagta mobile-ka qofna lama wadaagin
  • Waan garanayaa calaamadaha khiyaanada "lacag khalad laguugu soo diray"

Xogta

  • Sawirrada iyo xiriirrada si toos ah ayaa loo kaydiyaa (backup)
  • WhatsApp chat backup waa shidan yahay
  • Dejinta asturnaanta (privacy) ee Facebook, Instagram iyo WhatsApp waa la hubiyay

Caadooyinka

  • Ma gujiyo link-yada farriimaha aan la filayn
  • Qoyskayga ayaan kala hadlay khiyaanooyinka caanka ah

Sidee u dhalisay?

  • 13โ€“15: si fiican ayaad isu ilaalisaa. Liiska la wadaag qof kale.
  • 8โ€“12: aasaas fiican. Dooro saddex shay oo aad toddobaadkan dhammaystirto.
  • 0โ€“7: ka bilow saddexda ugu muhiimsan: password-ka email-ka, 2FA, iyo backup.

Gabagabo

Amniga ma aha shay mar la sameeyo oo la dhammeeyo; waa caado. Bisha Wacyigelinta way dhammaanaysaa, laakiin khiyaanoolayaashu ma joogsan doonaan. Liiskan kaydi, oo la wadaag dadka aad jeceshahay.

Maqaallada amniga ee bishan:

Ma rabtaa in lagaa caawiyo?

Noo sheeg sida ganacsigaagu hadda u shaqeeyo. Wada-hadalka koowaad waa bilaash.

Nala soo xiriir